Ndërsa disa vende europiane kanë vendosur të anulojnë ose shtyjnë koncertet e Kanye West për arsye që lidhen me interesin publik dhe çështje ligjore, Shqipëria po përgatitet të presë një nga eventet më të mëdha muzikore që është tentuar ndonjëherë në vend.
Më 11 korrik, sipas planit, artisti amerikan pritet të performojë në Tiranë, në një koncert për të cilin do të ndërtohet enkas një stadium i përkohshëm, “Eagle Stadium”, në zonën e Kasharit, përgjatë aksit Tiranë-Durrës. Kapaciteti i tij parashikohet të jetë rreth 60 mijë spektatorë dhe vendndodhja është zgjedhur për shkak të aksesit të lehtë nga aeroporti dhe rrugët kryesore.
Ndërkohë, në disa vende situata ka marrë një drejtim tjetër.
Në Mbretërinë e Bashkuar, autoritetet i refuzuan Kanye West autorizimin elektronik të udhëtimit, duke argumentuar se prania e tij nuk ishte në përputhje me interesin publik.
Në Francë, koncerti i planifikuar në Marsejë u shty pa afat, pasi ministri i Brendshëm paralajmëroi se do të shqyrtonte mundësitë për anulim.
Në Poloni, një tjetër koncert u anulua për arsye formale dhe ligjore, ndërsa në Holandë, megjithëse eventi nuk është anuluar, qeveria ndodhet nën presion për të ndjekur të njëjtin shembull.
Në këtë kontekst, Shqipëria po hyn në një territor të panjohur, duke marrë përsipër një organizim me përmasa gjigante. Nëse ky koncert realizohet me sukses, përfitimet mund të jenë të shumëfishta dhe të prekshme në disa nivele.
Së pari, pritet një rritje e menjëhershme e turizmit. Dhjetëra mijëra vizitorë nga rajoni dhe më gjerë mund të mbërrijnë në Tiranë vetëm për këtë event, duke rritur ndjeshëm kërkesën për akomodim, transport dhe shërbime të tjera. Hotelet, apartamentet me qira ditore, restorantet, baret dhe bizneset lokale do të përfitonin drejtpërdrejt nga kjo lëvizje.
Së dyti, ndikimi ekonomik mund të jetë i konsiderueshëm. Përveç biletave, vizitorët shpenzojnë për udhëtime, ushqim, argëtim, transport dhe blerje, duke krijuar një qarkullim të madh parash në ekonomi dhe duke rritur të ardhurat për bizneset dhe shtetin.
Një tjetër përfitim është promovimi ndërkombëtar. Një koncert i Kanye West në Shqipëri do të tërhiqte vëmendjen e mediave dhe rrjeteve sociale globale, duke e vendosur vendin në fokus si një destinacion i ri për evente të mëdha dhe duke rritur profilin e tij turistik.
Gjithashtu, një organizim i suksesshëm do të ndihmonte në pozicionimin e Tiranës si një qytet që mund të presë evente ndërkombëtare të kësaj shkalle, duke hapur rrugën për koncerte, festivale dhe aktivitete të tjera të mëdha në të ardhmen.
Nuk mungon as efekti në punësim. Një event i tillë kërkon qindra, në mos mijëra punonjës të përkohshëm, nga siguria dhe logjistika, te shërbimet teknike, transporti, hoteleria dhe marketingu, duke krijuar mundësi të menjëhershme punësimi.
Në planin kulturor, ky koncert do t’i jepte publikut shqiptar mundësinë të përjetojë nga afër një artist global pa pasur nevojë të udhëtojë jashtë vendit, duke e afruar më shumë Shqipërinë me skenën ndërkombëtare të muzikës.
Por përtej këtyre përfitimeve, a është Shqipëria gati për një event të tillë?
Një stadium i përkohshëm për 60 mijë persona kërkon standarde të larta sigurie, menaxhim të saktë të turmës, dalje emergjence funksionale, plane evakuimi dhe koordinim të plotë mes institucioneve.
Historia ka treguar se kur këto elemente dështojnë, pasojat mund të jenë të rënda.
Në vitin 2021, në festivalin Astroworld në SHBA, 10 persona humbën jetën nga shtypja e turmës.
Në vitin 2010, në Love Parade në Gjermani, 21 persona humbën jetën në një kalim të mbingarkuar.
Në Danimarkë, në vitin 2000, 9 persona vdiqën gjatë një koncerti nga i njëjti fenomen.
Ndërsa në Indiana, në vitin 2011, një skenë e përkohshme u shemb, duke shkaktuar viktima.
Këto raste tregojnë se rreziku nuk është teorik, por real, sidomos kur bëhet fjalë për turma të mëdha dhe struktura të përkohshme.
Shqipëria ndodhet përballë një mundësie të madhe, por edhe një përgjegjësie po aq të madhe. Një koncert i këtij niveli mund të jetë një sukses historik për ekonominë, turizmin dhe imazhin e vendit. Por në të njëjtën kohë, nëse nuk organizohet me standardet e duhura, mund të kthehet në një problem serioz.
A do të arrijë Shqipëria ta përballojë këtë sfidë dhe ta kthejë në një histori suksesi, apo rreziku është më i madh sesa duket?
