Në një shoqëri ku shumë ndihen të vetmuar mes turmës, dhe ku shëndeti mendor ende mbetet një temë tabu, gjithnjë e më shumë individë përballen me kriza emocionale të rënda, shpesh pa ndihmën që u nevojitet. Tragjeditë e fundit që kanë përfshirë të rinj që i kanë dhënë fund jetës së tyre janë një thirrje e qartë për veprim. Por çfarë mund të bëjmë ne, si individë?
1. Dëgjo pa gjykuar
Shumë njerëz që kalojnë një krizë emocionale nuk kërkojnë zgjidhje menjëherë, ata kërkojnë të ndihen të dëgjuar. Prania e një personi që dëgjon me kujdes dhe pa gjykim mund të bëjë një ndryshim të jashtëzakonshëm. Mos e ndërprit, mos minimizo ndjenjat e tij/saj dhe mos ofro “këshilla të shpejta”. Thjesht dëgjo.
2. Vëre shenjat, ndryshimet nuk janë gjithmonë të zhurmshme
Njerëzit rrallë tregojnë hapur se po vuajnë. Ndryshimet në sjellje, izolimi, mungesa e motivimit, humori i ulët i vazhdueshëm, fjalët e errëta ose të dorëzimit, janë sinjale që nuk duhen injoruar. Ndonjëherë, një buzëqeshje e sforcuar fsheh më shumë dhimbje se një lot.
3. Pyet me kujdes, ofro mbështetje të drejtpërdrejtë
Mos ki frikë të pyesësh: “Si je vërtet?”, “A ndihesh i/e mbingarkuar?”, “Dua të të ndihmoj, mund të flas me ty?”. Këto fjalë mund të hapin derën për një bisedë që shpëton jetë.
4. Inkurajo kërkimin e ndihmës profesionale
Nëse e ndjen që personi është në një gjendje serioze emocionale, inkurajoje të flasë me një psikolog, mjek, ose të kontaktojë një linjë ndihme. Ofrimi i ndihmës së specializuar është thelbësor – ti mund të jesh mbështetje, por jo zëvendësim për një profesionist.
5. Qëndro pranë, edhe pas bisedës së parë
Nuk mjafton vetëm një mesazh apo një takim. Qëndro në kontakt. Pyes sërish. Dërgo një mesazh. Fto për kafe. Ndaj një moment të qetë. Prania e vazhdueshme është ajo që krijon siguri dhe mbështetje të vërtetë.
Në fund: çdo njeri mund të bëjë diferencën
Në vend që të themi “nuk e dija” pas një tragjedie, le të mësojmë të shohim përpara, me më shumë kujdes, më shumë ndjeshmëri dhe më shumë guxim për të vepruar. Shëndeti mendor nuk duhet të jetë turp, dhe ndihma nuk duhet të vonohet.
Nëse njeh dikë që po kalon një periudhë të vështirë, mos prit nesër. Kontaktoje sot.
