Sikundër e dimë tashmë prej disa ditësh në laboratoret private ka nisur testimi serologjik për Covid-19 për shtetasit shqiptarë me vendim të Ministrisë së Shëndetësisë që mban datën 19 korrik 2020. Për arsye ende të paqarta qeveria zgjodhi që këtë shërbim në vend që ta ofronte falas sikundër e parashikon ligji shqiptar (Lexo këtu), ta kalonte në këto struktura private.
Nga një vëzhgim i kryer disa ditë më parë nga “Iconstyle.al” rezultoi se shumë prej laboratorëve që e ofrojnë këtë shërbim kanë të njëjtin çmim, 4000 lekë të reja, duke vendosur kështu një oligopol me çmimet e tyre. (Lexo këtu)
Në këtë situatë hyjnë në lojë rrjetet e laboratorëve si “Intermedica”, që deklaron se është i vetmi laborator ne Shqipëri,që kryen konfirmimin e rezultatit me dy metoda të ndryshme dhe me dy kompani të ndryshme, që janë më të mëdhatë në tregun botëror, me vlerën e 4 mijë lekëve.
Por, çfarë deklaronte “Intermedica” dikur?
Ishte drejtuesi i këtij laboratori, Vasil Llajo, ai që në muajin prill në dy intervista të dhëna për News 24 do deklaronte se ishin të gatshëm të ofronin falas 4 analiza për të prekurit me Covid-19. Po ashtu, ai i ofroi publikisht edhe pajisjen ‘Roche 4800’ Institutit të Shëndetit Publik, për kryerjen e analizave serologjike dhe PCR, me qëllim përballimin e situatës. Në bisedë e sipër, ai madje është shprehur se janë të gatshëm të ofrojnë edhe kryerjen e tamponit falas, teksa e ka konsideruar si jo të sigurtë kryerjen e PCR në laboratoret private, duke u shprehur se në të gjithë botë kjo analizë bëhet nga shteti.
Mirëpo, diçka ka ndryshuar përgjatë këtyre muajve dhe Llajo dhe “Intermedica” nuk janë më të këtyre mendimeve, pasi duket se i janë bashkuar pazareve. Megjithatë, shqetësimi ynë nuk lidhet me këtë laborator, sa lidhet me fenomenin shqetësues që e kemi adresuar prej kohësh.
Vendosja e njëkohshme nga këto laboratore e çmimeve për kryerjen e testit serologjik, ngre dyshime për shkelje të kushteve të konkurrencës dhe marrëveshje të ndaluara në treg, siç janë të ashtuquajturat “Kartele”. Për ata që nuk e dinë, kartelet janë marrëveshje që bëjnë bashkë dy ose më shumë biznese me qëllim që të shmangin konkurrencën e lirë në treg. Ato gjithnjë formohen për qëllime të caktuara si p.sh. karteli i çmimeve ka për qëllim që anëtarët e kartelit të mos konkurrojnë me njëri-tjetrin në uljen e çmimeve.
Çfarë parashikon ligji shqiptar në këto raste?
Një gjë e tillë nuk është thjesht e gabuar në planin moral dhe etik, por bie në kundërshtim të plotë me ligjin që mbron konkurrencën e lirë në Republikën e Shqipërisë. Ligji Nr.9121, datë 28.7.2003 “PËR MBROJTJEN E KONKURRENCËS” neni 4 dhe neni 9 e ndalon qartazi diçka të tillë dhe parashikojnë penalitete të larta për shkelësit. (Lexo këtu të plotë)
Autoritetit të Konkurrencës vijon të rrijë duarkryq!
Në mënyrë të qartë dhe në shumicë institucionet rregullatore të tregjeve dhe Autoriteti i Konkurrencës, që lidhet drejtpërdrejtë me çështjen, dhe që paguhen nga taksapaguesit shqiptarë për të mbrojtur interesat publike, me veprimet dhe mosveprimet e tyre i shërbejnë interesave të tilla me shenja të qarta subjektivizmi dhe korrupsioni. (Kujto: sektorët financiarë, të sigurimeve, telekomunikacioneve, bankarë, karburanteve, etj.) Sidomos në raste të tilla, ku vihet në lojë shëndeti i shqiptarëve në një kohë pandemie, është e papranueshme që Autoriteti i Konkurrencës nuk ka ndërmarrë paraprakisht masa për të ndaluar rritjen e njëkohshme në grup të çmimeve të testeve serologjike dhe njëkohësisht nuk ka njoftuar publikun në zbatim të detyrimeve të tij ligjore kundër marrëveshjeve të ndaluara të dyshuara të tipit “kartel” nga biznese në tregje të rregulluara.
“Iconstyle.al” i ka kërkuar publikisht Autoritetit të Konkurrencës të shohë mënyrën sesi është ndërtuar dhe funksionon kryerja e analizave serologjike, në zbatim të përgjegjësive ligjore që Autoriteti ka, por deri tani nuk ka ende asnjë lëvizje. Jo vetëm që Autoriteti i Konkurrencës nuk na ka kthyer përgjigje, por nuk ka lajmëruar as publikisht për nisjen e ndonjë hetimi apo vëzhgimi për këtë rast. Kështu, edhe një herë na vërtetoi se nuk i bëjnë përshtypje anomali të tilla dhe vijon propagandën qeveritare.
