Nëse ka një arsye përse drejtori i Policisë së Shtetit, Ardi Veliu, duhet të largohet nga drejtimi, është kthimi i njësisë elitë “Shqiponja” në zyrë punësimi për militantët.
Plani i Veliut dhe i Lleshajt
Plani i Ardi i Veliut dhe i Lleshajt kishte nisur qysh në fund të vitit të kaluar për ta bërë një njësi sa një brigadë ushtarake, me 1700 vetë të shpërndarë në çdo komisariat, duke krijuar një polici paralele më “të besuar” që punësoheshin nga PS dhe nga radhët e ushtrisë.
Qysh nga fundi i vitit të kaluar ka nisur krijimi i njësive “Shqiponja” në rrethe dhe i njësive K (për kapjen e të kërkuarve). Këto njësi janë një mundësi për sistemimin e personave me afërsi e lidhje politike. Ministri Lleshaj dhe drejtori Veliu e kanë prezantuar këtë plan para deputetëve të Komisionit të Sigurisë, të cilëve u kërkoi mbështetje për buxhetin e vitit 2021, për shtimin e numrit të efektivëve të policisë me 1700 vetë. Ky numër i lartë policësh që shtohen në një vit elektoral lidhet pikërisht me zgjerimin e njësisë “Shqiponja”.
Me çfarë misioni u krijua “Shqiponja”?
Njësia e policisë “Shqiponja” është krijuar me ndihmën e misionit INTERFORCE në vitin 2000, si njësia më e specializuar për ndërhyrje të shpejtë, pas RENEA-s. Madje krijimi i saj xhelozoi oficerët e RENEA-s, që kishte oficerët më të përgatitur. Ajo kishte një ekip të vogël me 50 oficerë me autopatrulla vetëm në Drejtorinë e Policisë së Tiranës dhe vareshin nga Shefi i Patrullës së Përgjithshme. Misioni i saj, ndryshe nga RENEA dhe Forcat e Ndërhyrjes së Shpejtë, që janë të stacionuara, është reagimi i shpejtë ndaj krimit, duke qenë në terren. Në fakt, misioni i saj ka qenë i pasqaruar edhe në raport me Njësinë Lëvizëse Operacionale.
Shkrirjet dhe riformimet
Njësia “Shqiponja” është shkrirë disa herë për të spastruar oficerët e emëruar nga ministrat e mëparshëm. Në vitin 2006, ish-ministri i Rendit, Sokol Olldashi do ta shkrinte këtë njësi sepse e konsideronte si një krijim të socialistëve, të mbushur me oficerë që kishin afërsi me PS-në.
“Shqiponjat” e Erzen Breçanit
Njësia “Shqiponja” u rikrijua në dhjetor të vitit 2012, me iniciativën e ish-zv.drejtorit të Rendit dhe Sigurisë Publike, Erzen Breçani dhe pati një lloj produktiviteti në parandalimin e krimit të rrugës dhe kapjen në flagrancë të autorëve të ngjarjeve kriminale. Fillimisht u testua më 21 dhjetor të vitit 2012, ndërsa filloi nga puna më 24 dhjetor. Automjetet e kësaj njësie ishin ato të Patrullës së Përgjithshme, por dallimi i vetëm prej tyre ishte mbishkrimi “Shqiponja” mbi kofano, si dhe uniforma e efektivëve, që ishin të ngjashme me ato të forcave speciale.
Pse i shpërndau Saimir Tahiri “Shqiponjat”?
Saimir Tahiri kur ishte në opozitë e kishte ndjerë në kurriz përdorimin e “Shqiponjave” gjatë protestave. Urdhri i parë që lëshoi ishte shpërndarja nëpër rrethe e këtyre oficerëve dhe shkarkimi i drejtuesve të këtij ekipi. Në shtator të vitit 2013, ministri i Brendshëm, Saimir Tahiri, urdhëroi fillimisht që efektivët e kësaj njësie të zhvisheshin nga uniforma speciale, duke mbajtur të njëjtën uniformë si Patrulla e Përgjithshme. Ndërsa më 10 tetor 2013 erdhi urdhri tjetër i firmosur po nga Tahiri, që solli shkrirjen e kësaj strukture.
Kompetencat e reja të Njësisë “Shqiponja”
Në shkurt 2014, ministri Saimir Tahiri vendosi ta krijojë sërish njësinë “Shqiponja”. Automjetet e njësisë, nga ngjyrë blu, u bënë me dizajn të ri portokalli. Kjo njësi kësaj here do të prezantohej me një imazh të ri dhe me automjete të reja që do të përdorin për patrullim efektivat. Rikthimi i njësisë “Shqiponja” u bë duke i dhënë edhe kompetenca të reja. Kësaj strukture, qysh në atë kohë i janë dhënë edhe atributet e Policisë Gjyqësore dhe asaj Rrugore, çka i jep të drejtën e ndëshkimit të kundërvajtësve me gjoba, si dhe arrestimin në flagrancë të personave që kryejnë vepra penale të lehta.
Megjithatë kjo njësi nuk arriti rezultatin që pritej. Në vend të misionit “special” djemtë dhe vajzat e kësaj njësie përfunduan duke u vënë gjoba makinave. Në një analizë vjetore të Policisë së Shtetit, delte se kjo njësi kishte kapur në flagrancë 220 persona, kishte bllokuar dhjetëra armë zjarri si dhe kishte vënë rreth 5500 gjoba qarkullimi.
Lëvizjet e drejtuesve të njësisë
Më 16 dhjetor 2014, u shkarkua Engjëllush Avdyli kryente detyrën e shefit të Njësisë “Shqiponja” në Tiranë. Vendin e tij e ka zënë Vladimir Laska. Por ky do të bëhej pre e inatit të ministrit, pas një incidenti. Më 24 korrik 2016, u ndalua nga policia kunati i ministrit, Alban Berisha. Ministri bëri pezullimin e 7 policëve që “guxuan” për një veprim të tillë. Nga ana e Shërbimi i Çështjeve të Brendshme dhe Ankesave (SHÇBA) do të fillonte procedimin dhe hetimin për sjelljen e policëve. Mes policëve të pezulluar ishte Vladimir Laska, shefi i njësisë “Shqiponja” dhe Shkëlzen Metushi, Komandant i grupit të Njësisë “Shqiponja”
Më 4 nëntor 2020, pas largimit nga detyra të Agron Brahajt, në këtë post u rikthye Engjëllush Avdyli, specialist i Patrullës së Përgjithshme. Ai ishte hequr nga nga kjo detyrë me firmën e ministrit Tahiri.
Krenar Gjokutaj me detyrë Shef Sektori i Forcës së Posaçme “Shqiponja”, në DVP Tiranë është zhvendosur në Korçë, në krye të Komisariatit të Korçës. Ndërsa Florian Dano, shefi i komisariatit të Korçës, i cili kishte më shumë se 3 vite në këtë post, është zhvendosur në krye të njësisë ‘Shqiponja’ në Tiranë.
Njësia elitë pa kamera
Situata aspak profesionale në të cilën funksionon “Shqiponja” duket nga dëshmia një oficeri të njësisë, pas vrasjes së Klodian Rashës, natën e 8 dhjetorit 2020. Specialisti Shërbimi i Patrullës së Përgjithshme Motorist, pranë sektorit të Forcës së Posaçme “Shqiponja”, në Drejtorinë Vendore të policisë Tiranë ka dëshmuar për thirrjen në radio të dy policëve që kërkonin mbështetje pasi ishin në ndjekje të një personi. Më pas kur shkoi në vendngjarje i thanë: “Komandant është përdorur arma nga punonjës policie”.
Oficeri tregon se kamerat e trupit nuk funksiononin pasi ishin prishur.
“Njoftova Sallën e Komandimit dhe Shefin e Sektorit Florian Danaj në lidhje me ngjarjen. Pasi e pyeta se ku e kishte armën e tij pistoletë të shërbimit, Nevaldo më tregoi se e kishte në vendin ku mbahet arma dhe tha se e kishte me fishekë në fole.
…Për të gjitha këto veprime kam raportuar në Sallën e Komandimit si dhe eprorin…Ne njësinë që unë drejtoj në gjendje pune është vetëm një kamera trupi individuale dhe këtë e kishte patrulla e policisë e vendosur si pikë kontrolli në mbështetje të Komisariatit të Policisë nr.5 sipas planit të masave. Theksoj se patrulla e policisë, me punonjësit Nevaldo Hajdaraj dhe (.. ) nuk kanë patur kamera trupi.
Ju sqaroj se kamerat e trupit që policët kanë patur në pajisje , u janë dëmtuar dhe janë dorëzuar në magazine e DV Policisë Tiranë…”
Në këto kushte që është katandisur kjo njësi, vrasja e Klodian Rashës, duhet të shërbejë për reflektim duke e shkrirë përfundimisht këtë strukturë me 1700 vetë të shpërfytyruar nga Lleshaj dhe Veliu.
