Emri i njeriut që revolucionarizoi kuzhinën botërore, René Redzepi, sot është në faqet e para të mediave globale, por jo për talentin e tij. Një investigim bombastik i publikuar nga “The New York Times” (7 mars 2026), ka zbuluar anën e errët të restorantit “Noma”, duke e akuzuar Redzepin për krijimin e një mjedisi toksik pune, abuzim verbal dhe shfrytëzim të stafit. Sipas artikullit që po bën xhiron e botës, dhjetëra ish-punonjës kanë thyer heshtjen, duke rrëfyer se prapa pjatave që kushtonin qindra euro, fshihej një “makth” i vërtetë njerëzor.
Dëshmitarët e cituar nga NYT përshkruajnë një kulturë pune ku “perfeksioni” arrihej përmes frikës. Ish-kuzhinierë të Nomad tregojnë se Redzepi, me prejardhje shqiptare nga Maqedonia e Veriut, përdorte poshtërimin publik si mjet disipline.
“Nuk ishte thjesht presion pune, ishte abuzim psikologjik. Gabimi më i vogël pashohej me britma dhe ulje të dinjitetit para të gjithëve,” ka thënë një prej ish-anëtarëve të stafit për gazetën amerikane.
16 orë punë dhe shfrytëzim i stazhierëve
Një tjetër pikë e nxehtë e investigimit është trajtimi i stazhierëve (praktikantëve). Edhe pse Noma filloi t’i paguante ata pas një vale kritikash në vitin 2022, raportimi i ri tregon se kushtet mbetën “skllavëruese”. Punë deri në 16 orë në ditë, mungesë e jetës sociale dhe një presion i papërballshëm që çonte në djegie (burnout) të dhjetëra të rinjve që ëndërronin të mësonin nga “mjeshtri”.
Pranimi i fajit nga Redzepi: “Kam pasur shpërthime zemërimi”
Vetë shqiptaro-danezi René Redzepi, në një përgjigje për NYT, nuk i ka mohuar plotësisht akuzat. Ai ka pranuar se në të kaluarën ka pasur shpërthime zemërimi dhe sjellje që sot i konsideron të gabuara. Megjithatë, ai ka insistuar se po përpiqet të ndryshojë kulturën e punës.
A po fundoset perandoria “Noma”?
Ky skandal vjen në një moment kritik për Redzepin, i cili sapo kishte nisur tranzicionin drejt “Noma 3.0” – një model i ri që synonte të ishte më etik. Kritikët tani ngrenë pyetjen nëse ky ndryshim ishte vërtet vizionar, apo një tentativë për të fshehur faktin se modeli i vjetër ishte i ndërtuar mbi shfrytëzimin e njerëzve.
Deri më tani, udhëzuesi prestigjioz Michelin nuk ka dhënë një deklaratë nëse ky skandal do të ndikojë në yjet e restorantit, por imazhi i Redzepit si “ikona” e kuzhinës moderne ka marrë një goditje që mund të jetë fatale për karrierën e tij.
