Nëse e keni parë serialin “Friends”, mund ta mbani mend episodin ku Phoebe është e zemëruar me Ross dhe i mban mëri, por nuk mund ta kujtojë pse. Por në mbretërinë e kafshëve, ekziston një zog që jo vetëm që kujton se kush dhe pse është lënduar, por edhe mund të hakmerret për vite me radhë.
E gjithë kjo bëhet nga korbi , një zog i famshëm për inteligjencën dhe aftësitë e tij. Paragjykimi që e shoqëron atë me ogur të kobshëm është për shkak të ngjyrës së tij të zezë, por edhe për faktin se mund të ushqehet me ngordhësira, gjë që sigurisht është e mirë për mjedisin. Shtohet në të gjitha këto filmi historik i Alfred Hitchcock, “Zogjtë”, me të cilin korbi është shoqëruar. Megjithatë, le t’i lëmë të gjitha këto mënjanë dhe të kalojmë te vetitë e pabesueshme që kanë.
Për shumë zogj, ne mendojmë se talentet e tyre kufizohen në këngët e tyre melodioze dhe ngjyrat mbresëlënëse në krahët e tyre. Megjithatë, nëse i studiojmë më nga afër, do të zbulojmë se ata kanë shumë aftësi që nuk janë të dukshme në shikim të parë.
Sorrat nuk janë vetëm ato që shohim në filma, duke qëndruar në varreza dhe duke kërcitur. Aftësitë e tyre njohëse janë të mahnitshme dhe ato kanë një kujtesë të shkëlqyer. Ato kanë kujtime si pozitive ashtu edhe negative.
Por ka edhe diçka tjetër shumë mbresëlënëse: Sipas një studimi nga Universiteti i Uashingtonit, sorrat mund të qëndrojnë të zemëruara me dikë që i ka dëmtuar deri në 17 vjet. Ky hulumtim jo vetëm që depërton në botën e paeksploruar të këtyre zogjve, por gjithashtu ofron më shumë prova se si secili komunitet përballet me kërcënimet që lindin.
Në eksperimentin, i cili filloi në vitin 2006, një ambientalist, Profesor John Marzluff, vuri një maskë të frikshme dhe kapi përkohësisht 7 sorra. Ai vendosi një etiketë identifikimi në këmbën e tyre dhe i liroi. Në vitet në vijim, profesori dhe studentët e tij ndonjëherë e mbanin këtë maskë dhe i ushqenin sorrat që ishin në zonën e jashtme të universitetit. Në njërën nga këto shëtitje, 47 nga 53 sorrat që profesori hasi ndërsa mbante maskën e frikshme e sulmuan me zemërim. Ky numër është qartësisht më i lartë se 7 sorrat që ai kapi në fillim të eksperimentit. Për shkencëtarët, kjo do të thoshte që këta zogj jo vetëm që kujtojnë një përvojë të pakëndshme, por edhe ia komunikojnë këtë kërcënim pjesës tjetër të komunitetit të tyre.
Sulmet arritën kulmin në vitin 2013, derisa ato ndaluan në vitin 2023. Kjo do të thotë që deri në 17 vjet, sorrat mund ta kujtojnë personin që shkoi t’i shqetësonte dhe se gjatë kësaj periudhe kohore është e mundur që ato, të afërmit e tyre dhe kopeja e tyre ta sulmojnë atë.
Aspekti tjetër interesant i eksperimentit është se disa pjesëmarrës në studim mbanin një maskë neutrale, me fytyrën e zëvendëspresidentit të atëhershëm të SHBA-së, Dick Cheney. Kur i ushqyen sorrat, ato nuk u sulmuan nga zogjtë dhe as nuk vunë re ndonjë shqetësim në sjelljen e tyre.
Duhet thënë këtu se viktima nuk ishte vetëm profesori që i kapi, por edhe kushdo që mbante këtë maskë të tmerrshme, madje edhe vullnetarët e pavetëdijshëm që morën pjesë në eksperiment.
Histori hakmarrjeje
Sipas dëshmive të atyre që punuan në ekipin e xhirimit të filmit “Zogjtë”, sorrat që u kapën për nevojat e filmit ikën, por u kthyen për të fjetur në makinën e ndihmës-redaktorit.
Disa vite më vonë, në një rast tjetër, gazeta britanike “Mail Online” i kushtoi një artikull sorrave që jetojnë në një periferi të shtrenjtë të Londrës, Dulwich , dhe që bëjnë sulme të përditshme ndaj banorëve. Ashpërsia e sulmeve kishte arritur në atë pikë sa londinezët mbulonin kokat me helmeta, madje mbanin edhe çadra, edhe kur nuk binte shi. Siç thanë ata në gazetë, ka shumë të ngjarë që ato t’i bëjnë këto sulme për të mbrojtur foletë e tyre.
Përveçse kujtojnë diçka që u shkaktonte ankth dhe frikë, gjëja e mahnitshme te sorrat është se ato e transferojnë këtë përvojë të pakëndshme te anëtarët e tjerë të komunitetit të tyre. Sapo njëri prej tyre kupton se një objekt ose krijesë është e rrezikshme, ai menjëherë e përhap këtë lajm. Kështu, si anëtarët e komunitetit do të jenë dyshues në rast se përballen me rrezik, ashtu edhe sorrat e reja do të mësojnë të mbrojnë veten dhe ata përreth tyre. Këta zogj janë ndër të paktët anëtarë të mbretërisë shtazore që dinë t’i informojnë brezat e ardhshëm për rreziqet e mjedisit.
