Për tetë muaj, banorët e qytetit ukrainas Kherson kanë jetuar nën pushtimin brutal rus. Por të premten, forcat ukrainase hynë në qytet dhe trupat ruse u tërhoqën në lindje.
Banorët nuk kanë ujë, nuk kanë lidhje interneti dhe pak energji. Por, gjendja shpirtërore është euforike.
Moska, rreth një muaj më parë, e kishte shpallur atë si kryeqytet administrativ të Rusisë për rajonin Kherson, pas aneksimit të paligjshëm të katër rajoneve në shtator.
Në atë kohë, Rusia pretendoi se pothuajse të gjithë banorët e mbështetën masën, por pasi u larguan trupat ruse në qytetin jugor u pa e kundërta.
Në çastet kur u dëgjua himni ukrainas një turmë e madhe njerëzish u bashkuan dhe shumë prej tyre po qanin nga lumturia.
Flamujt ukrainas tashmë janë kudo, në shtylla, të varur nga makina, të pikturuar në fytyra. Edhe qentë kanë flamuj të vegjël të vendosur në qaforet e tyre.
Njerëzit po hasnin miq dhe të afërm që nuk i kishin parë prej shumë kohësh, ndërsa një ukrainase tregoi se pushtuesit i dogjën të gjitha dokumentet dhe i fshinë të gjitha fotot.
“Ne ndihemi të lirë, nuk jemi skllevër, ne jemi ukrainas”, tha një banore për CNN.
Vendasit janë ngjitur gjithashtu në majat e ndërtesave, përfshirë kinemanë, në shesh për të ngritur flamujt ukrainas. Ushtarët që kalojnë nëpër rrugë përshëndeten me brohoritje dhe u kërkohet të nënshkruajnë autografe në flamuj.
Megjithatë, zyrtarët ukrainas kanë paralajmëruar se “lufta nuk ka përfunduar” pas tërheqjes së Rusisë nga Kherson, edhe pse festimet vazhdojnë gjatë fundjavës.
Turmat brohoritëse mirëpritën trupat ukrainase në qytet – i vetmi kryeqytet rajonal i marrë nga Moska që nga shkurti.
Skena të ngjashme gëzimi u raportuan në rajone të tjera anembanë Ukrainës, duke përfshirë kryeqytetin, Kiev dhe Odesa.
Por pavarësisht goditjes ndaj ambicieve të Moskës, zyrtarët mbeten të kujdesshëm. Yuriy Sak, një këshilltar i ministrit ukrainas të mbrojtjes, paralajmëroi BBC se ishte “shumë herët për t’u çlodhur”.
“Ne gjithmonë kemi besuar se do të çlironim Kherson,” tha ai për programin “Today” të Radio 4, duke shtuar: “Dhe ne jemi të sigurt se tani rusët kanë filluar të besojnë se ata kurrë nuk do të jenë në gjendje ta fitojnë këtë luftë. Ne shohim panikun në radhët e tyre. Ne shohim panik në makinën e tyre propagandistike. Por sigurisht, ky është një moment shumë i rëndësishëm, por… kjo luftë nuk ka përfunduar”.
Khersonit i mungon uji i rrjedhshëm, ilaçet dhe ushqimi, por furnizimet e urgjencës kanë filluar të mbërrijnë nga Mykolaiv aty pranë, tha një ndihmës i kryebashkiakut të qytetit.
Ndihmësi, Roman Golovnya, thotë se 70-80,000 njerëz jetojnë në Kherson tani, nga një popullsi prej 320,000 e para luftës.
Presidenti Volodymyr Zelensky tha se “përpara se të iknin nga Kherson, pushtuesit shkatërruan të gjithë infrastrukturën kritike – komunikimet, furnizimin me ujë, ngrohje, energji elektrike”.
Nuk është ende e qartë se kur do të rikthehet energjia elektrike në qytet – zonat pranë pritet ta rikthejnë atë pas disa ditësh.
Forcat ukrainase kanë filluar detyrën e madhe të çmontimit të minave dhe kurtheve ruse në dhe rreth Kherson, tha Zelensky. Ndërkohë, TV ukrainas ka rifilluar transmetimet në zonë – një burim kyç lajmesh për shumë ukrainas.
